Katarakt, göz merceğinin normalde saydam olan yapısının zamanla bulanıklaşması durumudur. Bu bulanıklık, ışığın retina üzerinde net bir görüntü oluşturmasını engeller ve görme kalitesini düşürür. En yaygın nedeni yaşlanmadır, ancak doğuştan ya da başka hastalıklara bağlı olarak da gelişebilir.
Kısaca: Katarakt, göz merceğinin saydamlığını kaybederek görüşü bulanıklaştırmasıdır.
Katarakt Belirtileri Nelerdir?
- Görmede bulanıklık veya puslu görme
- Işığa karşı hassasiyet (özellikle gece farlar, güneş ışığı)
- Renklerde solukluk ya da sararma
- Gözlük numarasının sık değişmesi
- Çift görme
- Loş ortamlarda daha zor görmek
Katarakt Neden Olur?
Kataraktın başlıca nedenleri şunlardır:
- İleri yaş (en yaygın neden)
- Şeker hastalığı (diyabet)
- Uzun süreli güneşe maruz kalma
- Sigara ve alkol kullanımı
- Kortizon gibi bazı ilaçların uzun süreli kullanımı
- Göz travmaları veya ameliyatları
- Doğumsal faktörler (konjenital katarakt)
Katarakt Türleri
| Katarakt Türü | Açıklama |
|---|---|
| Yaşa Bağlı Katarakt | En sık görülen türdür. Zamanla göz merceği doğal olarak bulanıklaşır. |
| Konjenital Katarakt | Doğuştan gelen veya bebeklikte ortaya çıkan katarakttır. |
| Travmatik Katarakt | Göz yaralanmaları sonrası gelişir. |
| Sekonder Katarakt | Başka bir göz hastalığı ya da ameliyat sonrası oluşur. |
Katarakt Nasıl Teşhis Edilir?
- Göz muayenesi (göz bebeği büyütülerek)
- Görme keskinliği testi
- Biyomikroskop ile mercek değerlendirmesi
Katarakt Tedavisi Nedir?
Kataraktın ilaçla ya da gözlükle tedavisi mümkün değildir. Tek çözüm cerrahi müdahaledir. Günümüzde en yaygın yöntem:
🔹 Fakoemülsifikasyon (FAKO) yöntemi:
Göz içine küçük bir kesiyle girilir, ultrasonla bulanıklaşmış mercek parçalanarak alınır ve yerine yapay mercek yerleştirilir.
✅ Genellikle 10-15 dakika sürer
✅ Ağrısızdır ve lokal anestezi ile yapılır
✅ Hastanede yatış gerekmez
✅ Görme çoğu zaman birkaç gün içinde düzelir
Sık Sorulan Sorular
Katarakt ağrı yapar mı?
Hayır. Genellikle ağrısız ilerler ve sinsi şekilde görme kaybına neden olur.
Katarakt tekrarlar mı?
Yapay mercek tekrar katarakt oluşturmaz, ancak “ikincil katarakt” denilen durum yaşanabilir. Bu da lazerle kolayca tedavi edilir.
Her yaşta olur mu?
Evet. Özellikle doğumsal, travmatik ve hastalığa bağlı kataraktlar genç yaşta da görülebilir.
Sonuç
Katarakt, özellikle ileri yaşlarda sık görülen ve tedavisi mümkün olan bir göz hastalığıdır. Erken tanı ve uygun bir cerrahi müdahale ile görme kalitesi büyük ölçüde geri kazanılır. Göz sağlığı açısından düzenli kontroller büyük önem taşır.
